In gesprek metYme Quispel

Maak je klaar om kennis te maken met de koffiekoning van Fairtrade Nederland: Yme Quispel! Sinds 2022 werkt hij als Business Development Manager bij Fairtrade Nederland. Hij heeft één doel: Fairtrade koffie naar ongekende hoogtes tillen. Maar.. dat is nog niet alles, want Yme blijkt ook nog eens een Spaanse taalwonder te zijn. Begin dit jaar heeft Yme samen met een aantal collega’s een koffiereis naar Guatemala gemaakt. Ja, hier spreken ze Spaans! Kwam dat effe goed uit.

Ontdek meer
"Wist je dat op dit moment pas 5% van alle koffie in Nederland Fairtrade gecertificeerd is? Er is genoeg werk aan de winkel dus!"
Je bent Business Development Manager, maar wat doe je dan precies?
Ik ben verantwoordelijk voor Out of Home koffie. Dit gaat over alle Fairtrade koffie die je buiten de deur drinkt. Denk bijvoorbeeld aan de horeca, pretparken, musea, ziekenhuizen maar ook de koffie die gekocht kan worden bij groothandels. Mijn voornaamste doel is om ervoor te zorgen dat meer koffie in Nederland wordt ingekocht onder eerlijke voorwaarden. Wist je dat op dit moment pas 5% van alle koffie in Nederland Fairtrade gecertificeerd is? Er is genoeg werk aan de winkel dus!

Mooi hoor zo’n reisje naar Guatemala, wat was het doel van deze reis?
Dat klopt, samen met nog vier andere collega’s uit Nederland en twee van CLAC (ons producentennetwerk in Latijns-Amerika) ben ik op reis geweest naar Guatamala. Het unieke aan Fairtrade is namelijk dat wij ‘boots on the ground’ hebben. Daarmee bedoelen we dat er in Latijns-Amerika, Azië en Afrika producentennetwerken zijn. Dit zijn teams die daar puur zijn om de boeren, wij noemen ze ook wel producenten, te ondersteunen met trainingen en hulp om aan de standaarden van Fairtrade te voldoen. Tijdens onze koffiereis wilden wij daar meer over leren om te zien wat de impact is van wat wij doen en wat de collega’s in Latijns-Amerika doen om de boeren te ondersteunen.
Bekijk hier de video
Wat hoopte je te zien en te leren tijdens deze reis?  
Je hoort natuurlijk in Nederland vaak een gefilterde boodschap en dat zijn voornamelijk positieve dingen over de impact die Fairtrade maakt. Toch blijf ik kritisch en wilde ik zelf zien wat voor impact Fairtrade in Latijns-Amerika maakt. Bij alle drie de coöperaties die wij hebben bezocht hoorde ik boeren zeggen dat ze het liefst alles onder Fairtrade voorwaarde verkopen. Ik spreek zelf Spaans en daardoor kon ik de boeren zelf ook spreken, je hoort dan van ze wat de voordelen zijn. Als je dat dan first hand hoort, is dat toch anders dan als je dat in Nederland ergens leest of een filmpje ervan ziet. We waren bijvoorbeeld bij een coöperatie die 40% van de koffie onder Fairtrade voorwaarden verkoopt. En de coöperatieleden zeiden, ‘ondanks dat we niet alle koffie onder Fairtrade voorwaarden kunnen verkopen’ (omdat er niet genoeg vraag is naar Fairtrade koffie) ‘is het alsnog de beste optie voor ons’ omdat ze hierdoor trainingen krijgen en goede support van CLAC wat weer wordt gefinancierd door Fairtrade. 

Ehh.. je hebt het regelmatig over CLAC, maar wat is dit?
Goede vraag! Fairtrade is het enige systeem waarin boeren en werknemers voor 50% eigenaar zijn. Dit heeft iets meer uitleg nodig, maar bij Fairtrade vinden we een sterke boer belangrijk. Daarom hebben miljoenen boeren in Azië, Afrika en Latijns-Amerika zich inmiddels al aangesloten bij Fairtrade coöperaties. Deze coöperaties hebben zich per continent verenigd in een producentennetwerk. Deze netwerken vertegenwoordigen de stem van bijna 1,9 miljoen kleinschalige boeren en werknemers! Op deze manier zorgt Fairtrade ervoor dat alle plannen die gemaakt worden, gesteund en gedeeld worden door de producentennetwerken. 

CLAC is dus het producentennetwerk van Latijns-Amerika. Daarnaast ondersteunt een producentenwerk ook boerenorganisaties door hen te helpen bij de certificering en om commerciële ondersteuning te bieden.
Ook verzamelt CLAC gegevens van coöperaties om hun zwaktes en sterke punten op te sporen en trainingen en workshops te bieden om hun situatie te verbeteren.

Wat is je het meest bijgebleven van CLAC?
Ik vond het ontzettend tof dat we bij de training over ‘Gender & Women Empowerment’ waren. Dat was bij de coöperatie Acodihue. Ze hebben daar een probleem met het wegtrekken van mannen en jongeren naar de VS. Vrouwen blijven dan vaak achter. Voorheen hadden vrouwen niet echt een rol buitenshuis in Guatemala, maar dankzij de trainingen die CLAC geeft leren vrouwen over zelfvertrouwen, hoe voor jezelf op te komen, maar ook over leiderschap. Inmiddels is meer dan 70% van de leden van deze coöperatie vrouw én hebben ze ook een vrouwelijke voorzitter! 

Last but nog least, wat blijft jou vooral bij na deze koffiereis? 
De hulp van CLAC vond ik echt bijzonder om te zien. Ik dacht eerst dat zij meer gestandaardiseerde hulp boden aan alle coöperaties, maar dat is dus écht niet zo. Ze bieden ‘tailormade’ hulp per coöperatie en daarop passen ze de trainingen aan. Het is belangrijk dat de ondersteuning wel gestuurd is op waar de behoeftes van de boeren ligt en dat wij dit vanuit Nederland niet voor hen bepalen. Wat me ook bij is gebleven zijn de gesprekken met boeren. Als je dan uitlegt aan zo’n boer wat wij in Nederland aan het doen zijn om zo te zorgen dat er een betere prijs wordt betaald voor de koffie die zij maken dan kom je echt op zo’n gelijkwaardig level te zitten. Zij vinden het natuurlijk supertof dat wij ons daarvoor inzetten. Ik vond het waardevol om dan ook te horen dat je echt samen hetzelfde wilt bereiken; een betere prijs. Want het begint bij een betere prijs. Door deze reis ben ik nog gemotiveerder, want alleen samen maken we de wereld eerlijk.